Bussleiðin_600

Enn betri Bussleið

Bussleiðin er lívæðrin í kommununi og skal gerast enn betri. Fólk eru sera glað fyri Bussleiðina, tó ynski eru um broytingar í ferðaætlanini, eyka túrar, og fleiri túrar fyrr um morgnarnar, seinni um kvøldarnar og um vikuskiftini.

Bussleiðin er hjartabarnið hjá mær. Tá eg frá 2005-2011 var forkvinna í teknisku nevnd, varð arbeitt miðvíst við at menna Bussleiðina. Eg eri tí sera glað og ikki sørt errin av at hoyra, hvussu fólkið hevur tikið Bussleiðina til sín. Enn er ikki komið á mál, tí ætlanin var alla tíðina at Bussleiðin skuldi vera eitt alternativ til bilin. Tað málið er ikki rokkið fyrr enn koyrt verður oftari og allar dagar.

Bussleiðin hevur ómetaliga stóran týdning fyri kommununa. Bussleiðin er ein samhaldsføst skipan, har roynt verður at flyta ein stóran part av bilferðsluni yvir á kollektivan flutning, fyri at minka um bilatalið og CO2-útlátið. Gjaldsfría loysnin frá 2007, har eitt av aðalmálunum var at uppala børnini at brúka Bussleiðina, soleiðis at komandi ættarlið á ein heilt natúrligan hátt nýta kollektivu ferðsluna sum ein flutningsmøguleika, hevur økt brúkaraskaran munandi.

Trygdin má økjast í býbussunum. Trygdarbelti skulu verða í bussunum, tí tað er ikki nóg trygt at bussar koyra millum bygdir fullir av skúlabørnum, har ikki øll eru íbundin.

Higartil hevur tíverri ikki verið politiskur vilji at økja um títtleikan, men nú hesir somu býráðslimir kropp av kroppi siga, at teir eru sinnaðir til hetta, sær ljósari út.

Tjóðveldi fer nú sum áður altíð at arbeiða fyri eini enn betri Bussleið. Gjaldsfría skipanin skal halda áfram, tænastan víðkast í allari kommununi allar dagar í vikuni.

So ynskir tú eina enn betri Bussleið, so er valið sjálvandi Tjóðveldi.

Marin Katrina Frýdal, býráðslimur

Tjóðveldi

Marin_Pressumynd_700

Kennir tú ráman av mannatrekki?

Býráðsmeirilutin hevur slept endanum, tá tað snýr seg um at loysa stóra trupulleikan av vantandi og skipaðum spillivatnsleiðingum. Men hvat nyttar tað við torgum og trappum, um vit skulu liva við rámanum av mannatrekki?

Longu áðrenn kunngerðin um spillivatnsætlan varð sett í gildi, hevði eg sum forkvinna í teknisku nevnd árini 2005-12 ein harðan politiskan bardaga at fáa sett kloakkirnar á breddan. Í mínum hugaheimi var tað ein sjálvfylgja at hetta varð gjørt, uttan at tað var neyðugt at bíða eftir nøkrum lógarkravi, tí hetta snúði seg um so grundleggjandi viðurskifti hjá okkum øllum.

Tað eydnaðist tá at fáa politiska undirtøku fyri at fáa kloakkirnar inn í langtíðar íløguætlanina og hesi árini vórðu einar 100 mió. kr. brúktar uppá kloakkir. Tá var Tórshavnar kommuna komin longst á leið við at dagføra kloakkirnar sbrt. spillivatnsætlanini, men í dag er hon tíverri darlað langt afturum hinar kommunurnar.

Tað vanta minst 100 milliónir afturat

Hesin sami eldhugi er ikki at síggja hjá sitandi meiriluta og eru bert 5 mió. settar av á íløgujáttanini fyri 2017. Støðulýsingin frá teknisku umsitingin vísir, at tørvur er á minst 100 mió. kr. afturat, og fyri tað er ikki komið á mál, tí kloakkirnar skulu alla tíðina røkjast. Eitt er at fáa skipaðar kloakkir har tær renna beinleiðis út í áirnar ella oman í fjøruna. Harafturat eru eini 19 km. av gomlum betong kloakk rørum, sum eru brotin og/ella leka og tí skulu skiftast. Vit kunnu ikki bjóða okkara borgarum at liva í beinleiðis heilsuskaðiligum mannatrekki.

Kloakkir fyritreytin fyri trivnaði

Týdningin av at fáa hetta í rættlag síggja vit m.a. í Vágsbotni, har fólk í dag savnast sum ongantíð áður. Hvør hevði unnað sær at sitið við einum kaffikoppi ella einari øl í tí deymi, sum var av kloakk har? Nú er vágin rein. Í Nólsoy svimja nólsoyarkonur á sjónum og sandstrond er komin á Malarenda – tann reini trivnaður. Áðrenn vóru ikki minni enn 7 útlop, sum runnu út í bátahylin ella innanvert brimgarðin. Tilsamans kostaði kloakkarbeiðið í Nólsoy 7 mió. kr., men sanniliga er tað væl útgivin peningur.

Reinføri fram um marglæti og ørvitisíløgur

Síðstu fýra árini hava kloakkirnar bert verið ein viðfáningur hjá sitandi meiriluta. Tyrvingarplássið og skiljing av ruski hava als ongar raðfesting havt heldur. Tá ið Tjóðveldi kemur framat aftur stýrisvølinum á Vaglinum verða kloakkirnar aftur settar í fremstu røð. Fái eg møguleikan, fari eg aftur at arbeiða hart fyri hesum. Ein høvuðsstaður, har ramur luktur av mannatrekki stendur tær í nasarnar, er ikki innbjóðandi. Kloakkunum havi eg altíð stríðst fyri og tað fari eg framhaldandi at gera. Eins og tyrving, skiljing av ruski og reint vatn. Ja, alt undirstøðukervi skal aftur raðfestast fram um marglæti og ørvitisíløgur. Kennir tú ráman av mannatrekki, gevur valið seg sjálvt.

Marin Katrina Frýdal, býráðslimur

Tjóðveldi

Longu í 2010 fekk TK ein el-bil frá SEV til láns. Síðani eru stór tøk tikin, og í 2016 er fyrsta løðistøðin sett upp í Havn. Hetta má ikki vera seinasta, men fyrsta stigið á einari grønari leið fyri Tórshavnar kommunu.

Tað grør um gangandi fót

Tað er at gleðast um, at Havnin í dag fekk sína fyrstu løðistøð til el-bilar. Tað eru nú longu nógv ár síðani SEV setti sær fyri at leggja á annan bógv við varandi orkukeldum. Í 2009 varð GRANA-samstarvið gjørt millum SEV og DONG Energy, har avtalað varð, at felags átøk skuldu gerast, og fokus setast á at menna og fáa meiri varandi orku inn á føroyska el-netið.

Longu í 2010 fekk TK ein el-bil frá SEV til láns. Síðani eru stór tøk tikin, og í 2016 er fyrsta løðistøðin sett upp í Havn. Hetta má ikki vera seinasta, men fyrsta stigið á einari grønari leið fyri Tórshavnar kommunu.

Longu í 2010 fekk TK ein el-bil frá SEV til láns. Síðani eru stór tøk tikin, og í 2016 er fyrsta løðistøðin sett upp í Havn. Hetta má ikki vera seinasta, men fyrsta stigið á einari grønari leið fyri Tórshavnar kommunu.

SEV útvegaði sær nakrar el-bilar, sum kommunur og virkir eisini fingu loyvi at lána og seinni yvirtók m.a. Nærverkið tveir av hesum bilum til heimahjálpirnar. Við samstarvinum var málið hjá SEV eisini at fáa útbygt orkuskipanina í Føroyum við meiri vindorku. Sjálv var eg í SEV-nevndini árini 2009-12 og havi tí verðið ein partur av hesum frambroti, ikki minst tá ið farið varð frá Víkvatnsætlanini og til m.a. vindmyllulundina í Húsahaga, sum alt er at fegnast um. Jú, her eru stór tøk tikin, nógv er lyft í felag og enn skulu stór tøk takast.

Tað var longu á heysti í 2014, at eg legði uppskot fram í býráðnum um at fáa sett løðistøðir upp í býnum. Tí fegnist eg eisini um, at SEV nú hevur sett eina løðistøð á Skálatrøð í Havn. Frammanundan hevur SEV sett løðistøðir upp ymsastaðni í Føroyum og har tann allar fyrsta varð sett upp í Klaksvík.

Tórshavnar kommuna eigur sjálvandi at ganga á odda við grønum loysnum.

Kommunan hevur í verki víst, at tað ber til við grønum loysnum. At hita Boðanesheimið við sjóvarhita er eitt av úrslitunum, sum vit øll fegnast um. Tað var mikið politiskt rumbul, tá ið tann avgerðin skuldi takast, tí løtuvinningurin við eini oljufýring var bíligari, men tíbetur eydnaðist at fáa meiriluta fyri hesi grønu loysnini.

Løðistøðirnar eru ein týðandi liður í tilgongdini at elektrifisera Føroyar á grønu kósini frameftir, sum hevur til endamáls at gera Føroyar óheftar av olju.

Men skal SEV røkka síni visión 2030 um at øll elorka á landi skal stava frá varandi orkukeldum, er eisini neyðugt at Tórshavnar kommuna gongur á odda við grønum loysnum. Eitt nú kann kommunan ganga á odda við at skifta alla kommunalu bilparkina til el-bilar og at seta fleiri løðistøðir upp. Tað er eisini ein sjálvfylgja at kommunan setur sum krav, at allir nýbygningar og allar húsaumvælingar skulu byggja á grønar og orkusparandi loysnir.

Tá vit í komandi valskeiði fara at loysa parkeringstrupulleikarnar í miðbýnum, kundu vit eisini hugsað um at sett pláss burturav til el-bilar og soleiðis stuðla uppundir gongdina. Soleiðis eigur Tórshavnar kommuna at ganga á odda við grønum loysnunum á øllum økjum.

Tað grør um gangandi fót, og eg fegnist um fyrstu løðistøðina í Havn. Men hetta má bert verða fyrsta stigið á leiðini, og Tórshavnar kommuna eigur at seta sær sum mál at vera grønasti høvuðsstaður í Norðurlondum.

Marin Katrina Frýdal, býráðslimur

Tjóðveldi

mk2_560x460

Fjarhitin fingið skot fyri bógvin!

Arbeiðir borgarstjórin við eini fjaldari dagsskrá um at steðga útbyggingini av fjarhitanum í Tórshavn!

Tað eru tekin í sól og mána um, at afturhaldskreftirnar í býráðnum tíverri eru við at fáa fastatøkur, og viljin til at byggja land í høvuðsstaðarkommununi, er við at kámast.

Sundsvegur 2014

Sundsvegur 2014

Á síðsta býráðsfundi legði borgarstjórin fram eina umraðfesting av íløguætlanini fyri 2014. Íløgan á góðar 5 mió. kr. til at dagføra Sundsvegin fyri og, harvið m.a. fyrireikingarnar til at fáa fjarhitan oman til hallirnar í Gundadali og víðari út um býin, eru fluttar til ítróttin. Ja, við einum pennastroki hevur borgarstjórin strikað hesa framskygdu ætlan.

Undir umrøðuni á býráðsfundinum umtalaði borgarstjórin Fjarhitafelagið sum ein 3. persón, og sum ein mótstøðupart, hóast at tað eru Tórshavnar kommuna og SEV, sum eiga Fjarhitafelagið. Og Tórshavnar kommuna eigur jú saman við hinum kommununum SEV; v.ø.o. er Tórshavnar kommuna tí stórsti eigari av Fjarhitafelagnum.

Á býráðsfundinum førdi borgarstjórin fram at “man meinti” og “vit meta”, at Sundsvegurin kann bíða, og at tað er einki er til hindurs fyri, at Fjarhitafelagið kann fara í gongd við at leggja fjarhitarør í verandi Sundsveg o.s.fr. Á býráðsfundinum spurdi eg fleiri ferðir borgarstjóran, hvør “man” og hvør “vit” vóru, men hetta fekk eg sjálvandi ongantíð svar uppá. Seinni havi eg fingið staðfest, at tað hvørki er Fjarhitafelagið ella tekniska umsitingin hjá býráðnum, sum eru komin við hesum tilmæli, sum borgarstjórin vísti til.

Tekniska nevnd hevur fyri langari tíð síðani avgjørt, at Sundsvegurin skal dagførast fyri at kunna taka ímóti tí alsamt vaksandi ferðsluni til høvuðsstaðin, og samstundis skulu fyrireikingarnar gerast til at leggja fjarhitarør í vegin. Sostatt er ætlanin at gera alt um somu leið; at dagføra vegin og at fáa fjarhitan oman í býin. Tey, ið dagliga ferðast eftir Sundsvegnum vita, hvussu ónøktandi ferðsluviðurskiftini longu eru, og tí er neyðugt at gera nakað longu nú, áðrenn økta ferðslan frá innkomuvegnum fer at gera viðurskiftini á Sundsvegnum heilt ómøgulig.

Stórar byggiverkætlanir eru í býnum, bæði kommunalar, lands og privatar, sum hava áhuga í at verða knýttar í fjarhitan. Kann nevna bygningar og arbeiðspláss sum Musikkskúlin, Fótbóltssamband Føroya, BankNordik, Svimjihylurin, Miðnámsskúlin, Landssjúrahúsið v.fl.

Mikukvøldið verður aftur býráðsfundur, har ætlaða umraðfestingin av íløgunum skal staðfestast. Mín vón er, at býráðið sær álvarsemið í hesum máli og tekur borgarstjóran av ræði; júst sum gjørt varð, tá ið avgjørt varð at leggja sjóvarhita á Borðanesheiminum á sinni. Tí, var tað borgarstjórin sum einsamallur ráddi fyri durum tá, var eingin sjóvarhiti yviri við Strond í dag.

Málið snýr seg um at byggja land, at gagnnýta okkara egna tilfeingi og at gera hettar burðardygt.

Marin Katrina Frýdal, býráðslimur fyri Tjóðveldi

mk2_560x460

Bygdagøturnar

Bygdagøturnar, sum ættarlið aftan á ættarlið undan okkum hava traðkað og tillagað ígjøgnum øldir, og sum í gomlum døgum vóru samferðsluleiðirnar ímillum bygdir, verða nú settar á breddan í Tórshavnar kommunu.

Fyri nøkrum árum síðani var nakað av kjaki um, hvør hevur ábyrgdina av at halda bygdagøturnar viðlíka, og løgfrøðiligt álit kom til ta niðurstøðu, at tað var ivasamt, um hetta var ábyrgd kommunurnar. Stígur kom í málið, og hildið varð, at býráðið átti at hugsavna seg um egin økir, og tey, sum kommunan hevur fulla ábyrgd av. Men bygdagøturnar hava við jøvnum millumbili verið tiknar fram til viðgerðar, og nú tykist í hóming bæði vilji og áræði í býráðnum at fara undir hesa verkætlan.

Nógvar bygdagøtur í kommununi

Bygdagøturnar eru nógvar í kommununi; úr Havnini er gøta til Kirkjubøar, Velbastaðar, Syðradals, Norðradals, inn á Sund og norður eftir oyggj. Harumframt vóru eisini tær gomlu gøturnar millum Havnina og ávikavist Hoyvík og Argir, men her er at kalla vorðið samanvaksið millum bý og bygdir. Umframt omanfyri nevndu gøtur úr Havnini, eru eisini gøtur ímillum bygdirnar; av Argjum yvir Reynið til Kirkjubøar, úr Kirkjubø inn til Velbastaðar, av Velbastað til Syðradals, úr Syðradali til Norðradals, úr Hoyvík á Hvítanes og inn í Kallanes, úr Kollafirði til Kaldbaks, av Sundi í Kaldbaksbotn og til Kaldbaks.

Í Nólsoy er gøta úr bygdini og út á Borðuna, og í Hesti er gøta úr bygdini og suður á Hæl.

Bygdagøturnar stóran týdning

Hesar gøtur hava sera stóran týdning fyri okkum nú á døgum, men ein annan týdning, enn tá ið tær vóru lívsneyðugar farleiðir millum bygdir í handils- ella læknaørindum, í kirkju, eftir ljósmóðir ella við kistuni á tí síðstu ferðini. Umframt tað, at bygdagøturnar hava bæði siðsøgulig og mentanarlig virðir, so geva tær eisini okkum møguleikan á bæði lættligan og lógligan hátt at koma út í vøkru og fríðu náttúruna, eins og tær eru við til at avmarka slitið á náttúruna. Gongutúrar í haganum eru bæði heilsu- og sálarbót fyri okkum, har vit kunnu njóta friðsælu, náttúruna og ríka djóralívið. Stutt er til stórsligna og óspilta náttúru, og nógv støð hava eisini bæði áhugaverdar søgur og sagnir at siga frá, ið vit eisini hava ábyrgdina av at bera víðari til okkara eftirkomarar. Tað hevur týdning, at vit í øllum lutum hjúkla um okkara søguligu og siðsøguligu virðir, tí vavið á einum landi er eisini søgan aftur í farnar tíðir, og hetta er við til at evna tað lívið og tann samleika, vit hava í okkara gerandisdegi nú á døgum. Tað er avgerandi neyðugt fyri okkum sum land og tjóð, at vit ikki lata søguna doyggja.

Rørsla og náttúran

Nútíðar gerandisdagurin krevur sera nógv av okkum, og tey allarflestu av okkum sita niðri og arbeiða allan dagin. Henda gongd hevur elvt til, at sokallaðu vælferðarsjúkurnar eru vorðnar ein trupulleiki fyri samfelagið. Vit mugu tí royna at fáa tær rørslur, sum skulu til, uttanfyri arbeiðstíðina. Og her er tað, at kommunan eisini hevur tikið sína ábyrgd í hesum máli við at gera gøtur ímillum býlingar í býnum og í bygdunum, eins og súkklubreytir eru settar á dagsskránna í kommununi. Tað er at gleðast yvir, at fólk eru farin at virðismeta og geva føroysku náttúruni meira ans enn nakrantíð, og tað er vorðin ein sportur at koma uppá so nógvar fjallatindar sum møguligt. Men vit mugu ongantíð gloyma, at tað eru ikki øll, sum náa uppá tindarnar, og tí skal kommunan syrgja fyri, at gøturnar verða gjørdar góðar og slættar at ganga eftir, og væl merktar við varðum. Eisini er hetta kærkomið hjá vaksandi hópinum av ríðingarfólki og teirri nýggju ítróttini við fjallasúkklum.

Bygdagøturnar fara at verða meira brúktar, eins og tær fara at vísa okkara borgarum á enn fleiri náttúruperlur, og hetta fer somuleiðis at betra um fólkaheilsuna. Endamálið er at geva øllum – yngri sum eldri – eitt gott og hugnaligt høvi at røra seg og at uppliva náttúruna. Tað er ein sannroynd, at tá ið kommunan betrar um karmarnar og ger umstøðurnar lokkandi, so dregur hetta brúkarar at sær tí borgarin tekur hesar møguleikar til sín. Eitt av nógvum dømum um hesa gongdina er gøtan kring Vesturvarða, sum varð gjørd fyri nøkrum árum síðani. Har ganga, renna, ríða, súkkla í hundraðtali av fólki hvørja viku, í øllum veðrið og árið runt.

Kærkomið fyri ferðavinnuna

Ætlanin er í fyrstu atløgu at gera eina skipanarætlan fyri bygdagøturnar í allari kommununi. Síðani er mín vón, at tað fer at eydnast at fáa undirtøku millum býráðslimir at fáa ætlanina á langtíðar íløguætlanina, ið er til viðgerðar í býráðnum í hesum døgum. Soleiðis kunnu allar bygdagøtur í kommununi eftir nøkrum fáum árum gerast góðar at brúka og verða væl merktar. Niðurrapaðir varðar verða laðaðir uppaftur, og við hesum gerast bygdagøturnar aftur kærkomnar og tryggar farleiðir hjá borgarunum. Henda ætlan hevur stóran týdning fyri ferðavinnuna, tí her verður talan um skipaði viðurskiftir, har náttúra, søga, rørsla og mentan renna saman í eina eind, ið er ein søluvøra sum føroyska ferðavinnan spyr eftir.

Alt málið eigur sjálvsagt at verða framt í verki í góðum samstarvi við lendisánarar og viðkomandi myndugleikar.

 

 

mk2_560x460

Ferðslutrygd, súkklubreytir, parkering, brúgv um Sandá v.m.

R.C. Effersøesgøta

R. C. Effersøesgøta

Fólkafloksmaðurin Sjúrður Olsen finnist at, at ov lítið er komið av skafti innan ferðslu- og gøtuviðurskifti seinasta valskeið, nú hann sjálvir ikki hevur sitið við stýrisvølin í Teknisku nevnd í Tórshavnar býráði.

Jú, Sjúrður, sanniliga er nógv avrikað, og nógv er á ávegis. Tað komu nýggir vindar inn í býráðsarbeiðið, tá javnstøðan millum kynini gjørdist veruleiki fyri 8 árum síðani. Ikki minst kom ein nýggjur hugburður til tekniska økið, sum nú hevur fingið kjølfesti á Vaglinum. Eg eri errin av avrikunum, hóast vit kunnu verða samd um, at tað altíð kundi verið gjørt meira. Trøini vaksa sum kunnugt ikki inn í himmalin, og íløgujáttanirnar eru avmarkaðar. Kann nevna, at vit t.d. hava brúkt meira enn eina ½ milliard krónur til skúlabygging og -umvæling, eins og 100 tals milliónir eru brúktar til eldraøkið. Hetta vóru tvey stór málsøkir, ið lógu í skeljasori, tá ið vit tóku við eftir Fólkaflokkin og Sambandsflokkin. Tískil hevur tekniska økið ikki kunnað fingið tillutað so nógvar íløgurkrónur, sum ein annars kundi ynskt sær, og av tí tillutaða, hevur arbeiðið við kloakkleiðingum og reinsiverkum fingið bróðurpartin, sum eisini var eitt málsøkið, sum ongan góðan hevði átt í áravís.

Ferðslutrygd

Tað allar fyrsta, eg sum forkvinna í teknisku nevnd setti á skránna fyri 8 árum síðani, var at fáa raðfest ferðslutrygdina í fremstu røð sum eitt natúrligt grundarlag undir allari viðgerð av vegatekniskum spurningum, eins og tað eydnaðist mær at fáa undirtøku fyri, at Ráðið fyri Ferðslutrygd gjørdist fastur limur í Ferðslunevndini hjá Tórshavnar kommunu. Miðvísa arbeiðið seinastu árini at taka ferðslutrygd og umhvørvisatlit við í tekniska arbeiðið við vegagerðum og útstykkingum v.m. sæst nú í verki, og ein virkisætlan fyri ferðslutrygd í allari kommununi verður tøk í næstum. Ferðslutrygdarætlanin er ein allýsing fyri alla kommununa, har allir borgarar, býarpartar, býlingar og bygdir fáa eins viðgerð. Hetta stak henta arbeiðsamboðið hjá politikarunum og umsiting at nýta, tá stingast skal út í kortið, er evnað til av fremstu serfrøðini á økinum. Nýggja sniðið á R.C.Effersøesgøtu er gjørt eftir leiðbeining frá hesi serfrøðini, og verða trupulleikarnir í m.a. Kollafirði viðgjørdir eftir sama leisti.

Parkering

Fleiri parkeringspláss eru útvegað í býnum, og parkeringspolitikkur er eisini settur á dagsskránna. Leingi hevur verið talan um parkeringshús at loysa trupulleikan frá serliga langtíðarparkeringini inni í býnum. Eitt parkeringshús á havnarlagnum við Eystaru vág, samskipað við aðra ferðavinnu- og flutningstænastu, eigur at vera fyrsta stigið. Eitt ella tvey parkeringhús nærhendis miðbýnum høvdu loyst tørvin á langtíðarparkering, og hópur av stuttíðar parkeringsplássum soleiðis vorðin tøk í miðbýnum til fólk í tænastu- og handilsørindum. Nú tykist endiliga at vera komið glið á málið, men tíverri verður enn bíða eftir avgerð í Innlendismálaráðnum, áðrenn parkeringspolitikkurin í býnum kann setast í verk.

Bussleiðin

Bussleiðin hevur ómetaliga stóran týdning fyri kommununa. Bussleiðin er ein samhaldsføst skipan, har roynt verður at flyta ein munandi part av bilferðsluni í kommununi yvir á kollektivan flutning, m.a. fyri at minka um bilatalið í býnum og um CO2, útlátið. Gjaldsfría loysnin frá 2007, har eitt av aðalmálunum er at uppala børnini at brúka Bussleiðina, soleiðis at komandi ættarlið á ein heilt natúrligan hátt nýta kollektivu ferðsluna sum ein flutningsmøguleika, og harafturat nýmótans bussarnir frá 2011, hava samanlagt økt munandi um brúkaraskaran. Og politiskur vilji eigur at vera fyri at gera Bussleiðina enn betri.

Vegir, umhvørvi og estetikkur

Eisini eydnaðist tað at fáa eina býráðssamtykt um, at allir nýggir vegir skulu hava útbúnað, ið reinskar vegvatnið, og at ljóðvollar og planting verður fram við vegunum; hetta fyri at verja bæði ímóti óljóði og dálking. Jú, eisini estetikkur er vorðið ein natúrligur partur við vegagerðum í kommununi, soleiðis at vegir verða lagdir væl í lendið og alt verður væl og virðiliga frágingið. Áhaldandi eigur at arbeiðast við ætlanini um at dagføra vegakervið í allari kommununi, tí nógvir bygdarvegir lúka ikki tey krøv, sum ferðslan nú á døgum setur; t.d. er vegurin ígjøgnum Velbastaðar bygd og út á Øksl eitt dømi um slíkan veg ið má gerast í næstum.

Súkklubreytir

Við treiskni eydnaðist tað við tógvi stríð fyri 8 árum síðani at fáa undirtøku fyri, at allar nýggjar vegagerðir skulu hava súkklubreyt umframt ta vanligu gongubreytina. Miðvísa arbeiðið at skipa ferðslutryggar gongu- og súkklufarleiðir í býnum ber ávøkstur, tí munandi fleiri fólk ferðast nú á súkklu, enn áður, og sama er galdandi fyri fólk til gongu. Arbeiðast má áhaldandi fram eftir hesum leisti, og hesi viðurskifti mugu eisini takast við, tá eldri vegir verða dagførdir. Tíverri er eisini her bíðitíð eftir avgerðum hjá Innlendismálaráðnum, tí tørvur er á dagførdum kunngerðum við heimild í ferðslulógini.

Gøtur

Nógvar gøtur eru gjørdar farna 8 ára skeiðið og er hettar arbeiðið spjatt um alla kommununa. Harumframt eru fleiri klárar at fara ígongd, so skjótt øll neyðug loyvi eru tøk. Nakrar gøtur eru:

  • Úr Hoyvíkarskúla niðan í Klingurna, inn á Gøtu og niðan á Løgmannabreyt
  • Við gamla vatnbrunnin í Djúpagili
  • Nýggj gøta við Svartafoss
  • Hvítanesgøtan verður nú gjørd, eftir at loyvið er fingið frá friðingarmyndugleikunum
  • Á Hvítanesi úr Akkersvík og út á Nesið
  • Við Hoyvíkstjørn
  • Úr Kongsgili í Kerjar og í Marknagilsgøtuna
  • Um Vesturvarða – gøtan er nakað knortlut í støðum, og verður hetta bøtt í næstum
  • Úr Norðasta Horni oman í Sandá
  • Í Nólsoy millum skúlan og dagstovnin
  • Av Argjum og niðan á Hamarin
  • Úr Kongavarða í Reynsgøtu
  • Fram við Sandá
  • Í viðarlundini í Havnardali
  • Í Kirkjubø inn á Árnanes og nú verður farið undir at binda gøtuna í Lágabø
  • Á Velbastað millum skúlan og dagstovnin
  • Í Kaldbak eru gøtur endurskapaðar og hampaðar
  • Loyvið er nú fingið frá Yvirfriðingarnevnd at fara undir gerð av gøtu fram við sjóvarmálanum yviri við Strond.

Rundkoyringar

Rundkoyring er gjørd við skúlan á Argjahamri og onnur verður nú gjørd við vegamótið Sundsvegur/Blómubrekka/Óluvugøta; og loysn er á veg við vegamótið Hvítanesvegur/Eystari ringvegur. Sjúrður Olsen mælir til, at ljósreguleringar í býnum skulu burtur og rundkoyringar skulu koma í staðin; og hann er ikki einsamallur um at hava eina turkatrúgv uppá rundkoyringar, hóast serfrøðin ferð eftir ferð hevur víst á, at í ávísum førum eru rundkoyringar ikki besta loysnin, tá ið bilatalið fer upp um eitt ávíst. Tað er altso ikki einans av plásstrotsávum, at tey halda seg til ferðsluljós inni í t.d. Keypmannahavn, heldur enn til rundkoyringar.

Ytri ringvegur og Krákugjógv

Eg eri samd við Sjúrði Olsen í, at Ytri ringvegur má fáast liðugur. Men samstundis gleðist eg yvir, at vegurin ikki er trumfaður ígjøgnum eitt so náttúruvakurt øki, sum traðirnar við Villingardagsvegin og oman í Krákugjóv, soleiðis sum Sjúrður Olsen og aðrir býráðslimir annars eru heilhugaðir fyri. Landsstýrið eigur eisini stóra ábyrgd fyri, at hesin vegur ikki er gjørdur enn, og samfelagið kann ikki lata sær lynda, at landsmyndugleikin framhaldandi liggur í buktini fyri eini skynsamari loysn á hesum álvarsmáli fyri høvuðsstaðin.

Brúgvin um Sandá

Sjúrður Olsen sat í síni tíð sum formaður í Teknisku nevnd, og hevði eisini brúnna um Sandá á skránni tá, hóast lítið og einki kom burtur úr. Men tíbetur er brúgvin nú veruliga á veg. Í longri tíð hevur verið arbeitt við verkætlanini, m.a. at prosjektera og at gera útbjóðingartilfarið klárt, peningur er avsettur til stóru íløguna bæði í ár, í 2013 og í 2014, og brúgvin er tískil ikki langt úr eygsjón. Verkætlanin, sum er brúgv og tvær rundkoyringar (ein hvørju megin Sandá), er boðin út. Teir bjóðandi bóðu um longda freist, og varð hetta sjálvandi eftirlíkað teimum; tilboðini koma inn tann 26. oktober, tá ið lisitatión verður. Síðani verða tilboðini eftirkannaði, og dómsnevndin fer til verka. Tilmælið fer síðani til nevndarviðgerð og so fyri býráðið. Tað skal tó sigast, at hesari verkætlan hevur Sjúrður Olsen tíbetur tikið undir við, og tað vil eg takka honum fyri.

Jú, sanniliga grør um gangandi fót.

Marin Katrina Frýdal, býráðslimur fyri Tjóðveldi
forkvinna í Teknisku nevnd og limur í bygginevndini, “Brúgvin um Sandá”

mk2_560x460

Heildarætlan fyri kommununa

Heildarætlan fyri Tórshavnar kommunu, frílendi, grøn og varðveitingarverd øki

Kirkja og nýggj brúgv við Sandá og viðarlundin í Havn

Á síðsta býráðsfundi varð stýrisbólkur valdur at arbeiða við framhaldi av heildarætlanini fyri Tórshavnar kommunu. Í heildarætlanini fer m.a. støða at verða tikin til framtíðar íbúðar- og sethúsaøkir, vinnuøkir, økir til almennar bygningar, mentan, ítrótt, skúlar v.m. Í arbeiðinum fer dentur at verða lagdur á at taka borgarar, áhugabólkar, myndugleikar o.o. við í viðgerðina. Lívshættarlýsingar (livsformsanalyser) við fokus á sosialt lív eins og lendislýsingar (landskabsanalyser), verða gjørdar. Ætlanin er at leggja stóran dent á “grøn virði”, so framtíðar menningin ikki verður framd á ein slíkan hátt, at tað verður náttúran, ið rindar prísin, men heldur øvugt – at náttúran er partur av karminum.

Fari í hesum sambandi at tríva í 3 ætlanir, sum hava fingið ávísa umrøðu í fjølmiðlunum og eru til viðgerðar í býráðnum í hesum døgum.

Kirkja við Sandá

Eg fegnist um, at byggi- og býarskipanarnevndin nú hevur tikið avgerð um ikki at loyva bygging við Sandá, eftir at eg á býráðsfundi, seinast málið var fyri, mælti til at koyra málið aftur í byggi- og býarskipanarnevndina til nýggja viðgerð. Nú kemur málið aftur fyri býráðið hóskvøldið, og mín vón er, at býráðið sær álvarsemið og fylgir meirilutanum í byggi- og býarskipanarnevndini um at varðveita økið kring Sandá sum óbygt lendi. Málið er av prinsipiellum slag. Býráðið hevur víst stóra virðing fyri frílendum, sokallaðum D1 økjum, og fyri bara einum ári síðani sýtti býráðið øðrum umsøkjara at byggja á sama øki. Velur býráðið nú at geva byggiloyvi til kirkjuna, er ikki óhugsandi, at kommunan fer at fáa endurgjaldskrav frá teimum, sum hava fingið noktað byggiloyvi júst á sama frílendi. Eisini kann kommunan vænta sær aðrar umsóknir um bygging av øðrum almennum bygningum í D1 økjum. Býráðið eigur at seta øll óviðkomandi og ósaklig áhugamál til viks, og heldur at sýna neyðuga virðing fyri teimum náttúru- og lendisperlum, sum tað eydnaðist teimum ið undan fóru at varðveita við byggisamtyktini fyri Tórshavnar kommunu frá 1972.

Nýggj brúgv um Sandá

Nú verður av álvara farið undir arbeiðið at gera brúgv um Sandá, sum skal knýta nýggja Glyvursvegin, Markangilsvegin og Velbastðvegin saman. Hendan ætlan, sum er fleiri ára gomul, varð samtykt á síðsta býráðsfundi. Sum forkvinna í teknisku nevnd og limur í bygginevndini fyri brúnna um Sandá veit eg, at nevndirnar frá byrjan av hava havt sum stevnumið, at brúgvin skal hava minst møguligt árin á Sandá. Nevndirnar hava sett sum treyt, at brúgvin verður eitt listarligt og estetiskt verk, ið býráðið fer at lata eftir seg sum ein prýðiligan varða til okkara eftirkomarar.

Sandá, og økið um ánna, er sera náttúruvakurt og setur krøv til val av brúgvasniði. Og hesum hava bæði tekniska nevnd og bygginevndin ta allar størstu virðing fyri. Tí er eisini ætlanin, at brúgv og náttúran skulu stuðla hvørjum øðrum, so at ein heildarloysn fæst við fragdi fyri eygað.

ny_gl_brugv_um_sanda-560x200

Brúgvin skal gera seg sum minst inn á landslagið, hon skal verða smidlig og lítillátin, men samstundis skal hon vera eitt arkitektoniskt prýði á sama hátt sum gamla brúgvin um Sandá longuri úti í Havnardali, sum varð bygd í 20-unum.

Brúgvin skal gera seg sum minst inn á landslagið, hon skal verða smidlig og lítillátin, men samstundis skal hon vera eitt arkitektoniskt prýði á sama hátt sum gamla brúgvin um Sandá longuri úti í Havnardali, sum varð bygd í 20-unum av handfimum monnum undir leiðslu av Wilhelm Tórsheim. Hóast tann gamla brúgvin har úti ikki verður brúkt longur, so stendur hon sum eitt søguligt byggilistarligt prýði frá einari farnari tíð. Sama kann tíverri ikki sigast um nýggju brúnna við síðuna av teirri gomlu, sum landsmyndugleikin gjørdi fyri nøkrum árum síðani. Her hevur tíverri ikki verði hugsað um tað estetiska, men bara um at koma turskødd um ánna.

Í samband við nýggju brúnna um Sandá og út á Argir verður møguligt at ganga fram við áarbakkanum undir brúnni. Á sjálvari brúnni verða atlit eisini tikin fyri fólki til gongu, koyristólum og súkklandi. Eisini verður møguleiki at koma frá áarbakkanum og upp á brúnna.

Viðarlundin í Havn

Ætlanin hjá Listasavni Føroya um at byggja út í Gundadali hevur fingið nakað av umtalu í fjølmiðlunum, og nú eg eri í holt við at viðgera náttúruperlur og frílendi í kommununi, so havi eg hug at gera nakrar viðmerkingar til hesa ætlan eisini. Tað verður ført fram um hvat er loyvt og ikki loyvt, og málið er farið ígjøgnum alla fyrisitingarmyndugleikakvørnina. Alt gott um tað, men í mínum hugaheimi er málið sera einfalt. Vit býráðspolitikkarar eiga at gera upp við okkum sjálvi, um vit vilja varðveita viðarlundina í Havn, ella um vit vilja lata hana til byggilendi. Tí eitt er púra vist, at um kommunan framhaldandi fer at lata loyvi til at byggja inni í viðarlundini, so kunnu vit gera ein óbøtaligan skaða. Tørvurin at byggja út er afturvendandi, og um nøkur fá ár verður ivaleyst aftur tørvur á at byggja út. Tí haldi eg, at tíðin er komin har til, at vit mugu gera okkum greitt, um vit skulu varðveita viðarlundina ella ikki. Tann einstaka byggiætlanin er oftani bæði góð og álítandi, men sæð yvir eitt longri áramál er eitt loyvi her og annað der við til at máa undan langtíðarmálinum við friðingini. Tí haldi eg, at kommunan ikki eigur at lata fleiri byggiloyvi inn í viðarlundina.

Endi

Eitt er vist, at fyri hvørja náttúruperlu vit lata til bygging, verður kommunan eina slíka fátækari, og økið kemur ongantíð aftur. Eyðsýnt er, at frílendir og økir kring stóru áirnar í kommununi hava stóran týdning fyri trivnaðin hjá borgarunum, og tí er sera týdningarmikið, at hesi verða varðveitt, og at bygging ikki verður loyvd. Tí liggur stóra ábyrgdin á herðunum á býráðslimunum.

Og hóskvøldið skal býráðið taka eina slíka avgerð, nevniliga um loyvt skal verða at byggja dygst í Sandá. Mín vón er, at allir býráðslimir síggja álvarssemið í hesum máli, soleiðis at tað verður eitt samt býráð sum stendur saman um at varðveita Sandá og økið har um leiðir. Søguligi bygningurin, Spinnaríið, sum nú er Eikin, og sum ivaleyst ongantíð hevur verið so snotuligt sum nú, varð bygt í ánna av eini neyðturviligari orsøk, tí áin varð brúkt sum orka at spinna ull við. Í dag fegnast vit um henda søguliga, varðveitta bygning. Verður farið undir at byggja aftanvert henda søguliga bygning, so fer hann óiva eisini at at missa nakað av sínum dámi og virði.

Marin Katrina Frýdal

býráðslimur fyri Tjóðveldi í Tórshavnar býráð

mk2_560x460

Nýggja tyrvingarplássið á Tinghúsvøllin!

Tað fall mær fyri bróstið at lesa um ætlanirnar hjá býráðnum at heilsa nýggju kommununi heimanfyri vælkomnan uppí felagsskapin við at brúka tey til køst. Eftir mínum tykki, sigur hesin framburður ógvuliga nógv um hugburðin hjá býráðnum, bæði tá ið ræður um umhvørvismál og ikki minst um virðingina fyri teimum smærru kommununm, ið leggja saman við Tórshavnar kommunu á nýggjárinum. Harafturat haldi eg, at hetta er eitt ógvuliga keðiligt og neiligt tekin/signal at senda út við byrja av einum samstarvi.

Í bløðunum um dagarnar hevur verið skriva um ætlanir at finna hóskandi øki til nýtt tyrvingarpláss. Sagt varð, at ein kanning er gjørd, við luttøku av bæði føroyskum og útlendskum serfrøðingum, fyri at finna, hvar best hóskandi stað er at leggja nýggja tyrvingarplássið. Úrslitið av hesi kanning var, at trý hóskandi støð vórðu funnin. Øll vóru tey heimanfyri, Fossdalur, ið er norðan fyri Velbastað, við Breiðá, ið er sunnan fyri Velbastað og so Glyvursnes. Talan er um náttúruvøkur støð, sum eisini nógv havnafólk í áravís hava havt stóra gleði av at kom út í, í sínum fríløtum frá hvønndagsligum strevi.

Eg eri stórliga bangin fyri, at tá ið býráðið hevur ætlanir um at fara so langt úr miðbýnum við sínum ruski, so er tað tí, at ætlanin er at gera ein nýggjan køst, eins og tann ið var við rusktøðina úti í Havnardali á sinni ella við tyrvingarplássið á Húsareyni, ið er hvørki meira ella minni enn ein tikkandi umhvøvisbumba. Mær tykir, at her er talan um “ude af øje, ude af sind” politikk.

Við teimum endurnýtslumøguleikum og tí tøkni, vit hava í dag, ber til at byggja tyrvingarpláss, sum eru so rein fyri umhvøvið og náttúruna, at tey nærmast kunnu liggja millum hús. Hetta er kostnaðarmikið, tað vita vit, men hetta mugu vit taka okkum ráð til, tí vit hava snøgt sagt ikki ráð til at lata vera. Okkara land er lítið, og tí skjótt at niðurbróta við dálking og aðrari óhumsku, ið ongantíð oyðist ella forferst í náttúruni. Vit mugu hjúkla og fara væl um landið, tí vónandi koma nógv, nógv, ættarlið aftaná okkum, og skal teimum so sanniliga eisini verða unt at búleikast, eins og vit, í einum reinum óspiltum landi.

Tí er mítt uppskot, at nýggja tyrvingarplássið verður bygt so nær tí stóra viskseminum/vinnulívinum sum møgulig, Nei, tó ikki á Tinghúsvøllinum, sum yvirskriftini sipaði til, men tó so nær, at vit noyðast at seta harðastu krøv til útlát, frárensl v.m. At hava tyrvingarpláss so nær virkseminum/vinnulívinum sum møguligt, sparir eisini uppá koyring til og frá, ið aftur er sparing uppá orku, dálking og harafturat vegaslit.

Tjóðveldisflokkurin fer altíð at stríðast fyri at varðveita náttúruna og umhvørvið.

Marin Katrina Frýdal, valevni Tjóðveldisflokksins til kommunuvalið í Tórshavnar kommunu